Zastosowanie bioolejów w transformatorach. Badania Stoen Operator
![stacja transformatorowa](https://www.rynekelektryczny.pl/wp-content/uploads/2024/06/transform-stoen.jpg)
Stoen Operator uczestniczy w projekcie „RetroTrafo” dotyczącym prac badawczych nad wymianą obecnie stosowanych olejów transformatorowych na ich zamienniki produkowane z surowców biologicznych. Ten proces może wpłynąć na lepszą pracę strategicznych w systemie energetycznym urządzeń.
Transformatory mocy odgrywają kluczową rolę w systemach przesyłu i dystrybucji energii elektrycznej. To nie tylko niezwykle istotne, lecz także wyjątkowo drogie elementy infrastruktury. Dlatego wydłużenie ich żywotności, usprawnienie działania oraz zwiększanie bezpieczeństwa eksploatacji to ważne cele do osiągnięcia w nowoczesnej energetyce.
Międzynarodowy projekt „RetroTrafo” będzie rozwijał badania nad wymianą istniejących olejów w transformatorach na biooleje. Prace prowadzone przez Stoen Operator wraz z 27 innymi partnerami w trakcie dwuletniego programu nad bioretrofillingiem mogą przyczynić się do osiągnięcia tych założeń.
– Jest to proces, w którym stary lub używany olej izolacyjny w transformatorze jest usuwany i zastępowany nowym. Może on być bardziej ekologiczny, bezpieczniejszy oraz oferować lepsze właściwości izolacyjne lub termiczne. Tego typu retrofilling „bio” jest szczególnie istotny w kontekście dążenia do zrównoważonego rozwoju i minimalizacji negatywnego wpływu na środowisko. Pozwala na wykorzystanie nowoczesnych, biodegradowalnych lub mniej łatwopalnych płynów izolacyjnych – wyjaśnia Leszek Bitner, dyrektor Pionu Zarządzania Majątkiem Sieciowym w Stoen Operator.
Obecnie nowa technologia nie jest jeszcze wystarczająco zbadana. Należy ocenić wpływ retrofillingu na działanie transformatora. Kolejną kwestią jest konieczność analizy opłacalności ekonomicznej i technicznej. Podczas określania ram projektu badacze oparli się na koncepcji gospodarki obiegu zamkniętego. Pod tym kątem będą oceniać efektywne wykorzystanie materiałów przez cały cykl życia transformatora (wykorzystanie odnawialnych lub przerafinowanych olejów zamiast konwencjonalnych). Sprawdzą także możliwości przedłużenia żywotności urządzeń przez dokładne zbadanie zjawisk dielektrycznych i termicznych, zachodzących w pracy transformatorów z bioolejem oraz opracują wskazówki dotyczące przyszłej eksploatacji i konserwacji.
Finansowanie unijne
„Rozwój wiedzy i technologii w zakresie wdrażania retrofillingu transformatorów płynami biodegradowalnymi lub pochodzącymi z recyklingu oraz wspieranie gospodarki o obiegu zamkniętym” – bo tak brzmi pełna nazwa projektu – będzie koordynowany przez hiszpański Uniwersytet Kantabrii. W ramach sześciu pakietów prac (Work Package, WP) zespoły będą realizowały konkretne, ustalone cele. Wykorzystają różne podejścia metodologiczne (analiza teoretyczna, eksperymenty w laboratorium, symulacje numeryczne, użycie platform emulacyjnych i rzeczywistych stacji transformatorowych). Na realizację prac otrzymają znaczące wsparcie unijne w wysokości 1,311 mln euro.
RE na podstawie informacji Stoen Operator